ABD’li Çip Üreticisi NVIDIA’nın Çin’de Yasaklanması ve Yatırım Hamlesi

TASAM Kurumsal

ABD’li Çip Üreticisi NVIDIA’nıncÇin’de Yasaklanması ve Yatırım Hamlesi: ABD’nin, gelişmiş yarı iletkenlerin Çin’e ihracatına getirdiği lisans/kota kısıtları ile Pekin’in NVIDIA ürünlerine yönelik doğrudan ve örtük sınırlamaları (kurumsal alım rehberleri, sertifikasyon ve tedarik baskıları) birleşerek şirketi iki ülke arasındaki teknoloji merkezli ticaret savaşının odağına yerleştirdi. ...

BRAINS² TÜRKİYE Stratejik Değerlendirme Bilgi Notu

ABD’li Çip Üreticisi NVIDIA’nın
Çin’de Yasaklanması ve Yatırım Hamlesi


Yönetici Özeti

Çin Sınırlandırması: Çin Siber Uzay İdaresi (CAC), NVIDIA’nın Yapay Zekâ (YZ) uygulamalarına özel geliştirdiği RTX Pro 6000D çipini ülkedeki büyük teknoloji firmalarının satın almalarının önüne geçti; model fiilen kara listeye girdi.

NVIDIA - Intel Hamlesi: NVIDIA, Intel’e 5 milyar dolar yatırım yaparak hisseyi 23,28 dolardan alacak; taraflar veri merkezi ve PC ürünlerinde ortak geliştirme planlıyor.

Bağlam: ABD’nin, gelişmiş yarı iletkenlerin Çin’e ihracatına getirdiği lisans/kota kısıtları ile Pekin’in NVIDIA ürünlerine yönelik doğrudan ve örtük sınırlamaları (kurumsal alım rehberleri, sertifikasyon ve tedarik baskıları) birleşerek şirketi iki ülke arasındaki teknoloji merkezli ticaret savaşının odağına yerleştirdi. Yapay zekânın hızla genelleşen kullanımı; YZ iş yükleri için gerekli ileri düzey çipleri stratejik bir meta hâline getirerek tedarik zinciri, pazar erişimi ve ürün yol haritalarını giderek jeopolitik kararlara daha bağımlı kılıyor.

Geçtiğimiz ay ABD Hazinesi, Intel’in hisselerini bir kısmını satın alarak en büyük hissedar konumuna yükselmişti.
 
Stratejik Değerlendirme

ABD yönetimi, ülkede üretilen çiplerin bir kısmının Çin’e ihraç edilmesine yasak koymuştu. Pekin ise ABD’nin satışına izin verdiği daha az gelişmiş YZ çiplerine bağımlılığı azaltma peşinde. NVIDIA’nın en büyük müşterilerinden Alibaba yerli üretim çiplerin kullanımını artıracağını açıklarken, Pekin üst seviye NVIDIA işlemcilerine yönelik talebi benzer kapasitede çip üreterek aşağı çekmek istiyor. Çin’in bu süreçteki tecrübesi orta vadede arayı kapatması için önemli bir kaldıraç.

• NVIDIA CEO’su Jensen HUANG, ABD - Çin anlaşmazlıkları çözülene dek “bir ülke bizi isterse o pazara hizmet edebiliriz“ yaklaşımını vurguladı. Açıklama NVIDIA’nın Intel’e yatırım kararıyla paralellik gösteriyor. Şirket ABD yönetiminin de yatırım yaptığı Intel hisselerini satın alarak bir anlamda Beyaz Saray ile aynı safta buluşmuş oldu. Yatırım, ABD’nin yerli kapasiteyi güçlendirme hedefiyle uyumlu; Intel’in sermaye ve ortak geliştirme desteği, üretim/ürün yol haritalarını hızlandırabilir.

• Çin’in son kararı ile birlikte, NVIDIA’nın Çin pazarındaki kurumsal satışları daralacaktır; paralelde gri ithalat / ikinci el akışların artması öngörülebilir.

• İleri seviye GPU/YZ hızlandırıcıları, ABD - Çin rekabetinde teknoloji kısıtlamalarının temel kaldıraç noktası olmaya devam ediyor.
 
Bu içerik Marka Belgesi altında telif hakları ile korunmaktadır. Kaynak gösterilmesi, bağlantı verilmesi ve (varsa) müellifinin/yazarının adı ile unvanının aynı şekilde belirtilmesi şartı ile kısmen alıntı yapılabilir. Bu şartlar yerine getirildiğinde ayrıca izin almaya gerek yoktur. Ancak içeriğin tamamı kullanılacaksa TASAM’dan kesinlikle yazılı izin alınması gerekmektedir.

Alanlar

Kıtalar ( 5 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 2862 ) Etkinlik ( 228 )
Alanlar
TASAM Afrika 80 666
TASAM Asya 100 1157
TASAM Avrupa 23 663
TASAM Latin Amerika ve Karayip... 16 68
TASAM Kuzey Amerika 9 308
Bölgeler ( 4 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 1415 ) Etkinlik ( 56 )
Alanlar
TASAM Balkanlar 24 297
TASAM Orta Doğu 25 630
TASAM Karadeniz Kafkas 3 297
TASAM Akdeniz 4 191
Kimlikler ( 2 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 1308 ) Etkinlik ( 78 )
Alanlar
TASAM İslam Dünyası 58 786
TASAM Türk Dünyası 20 522
TASAM Türkiye ( 1 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 2071 ) Etkinlik ( 84 )
Alanlar
TASAM Türkiye 84 2071

Türkiye tarımda zayıflarken gıdada ihracatçı hale geliyor. Bu yazı, bu çelişkiyi ithalata dayalı işleme modeli, çok uluslu şirketlerin artan etkisi ve üretim üzerindeki kontrolün el değiştirmesi üzerinden tartışıyor.;

DeepSeek, kuruluşundan bu yana sürdürdüğü dış sermayeyi reddetme tutumunu terk ederek devlet bağlantılı fonların öncülüğünde 50 milyar dolar değerleme bandında ilk yatırım turunu açmıştır.;

Kuzey ülkeler coğrafyasının iktisadi tecrübesi, genellikle homojen bir "kuzey başarısı" olarak tasvir edilse de Danimarka bu bütünün içinde en "esnek" ve adaptasyon kabiliyeti en yüksek halkayı temsil eder. İsveç’in merkeziyetçi endüstriyel planlaması veya Norveç’in kaynak odaklı etik disiplini ile ...;

Sıklıkla Napolyon'a atfedilen ve bir vecize haline gelen “düşmanın hata yaparken onu asla rahatsız etme” şeklindeki sözler Çin’in Ortadoğu konusundaki sessizliğini anlamak açısından bize anlamlı bir başlangıç noktası sunabilir. İran savaşının giderek derinleştiği ve kaotik bir hal aldığı şu günlerde...;

Birleşik Arap Emirlikleri(BAE) bugün yani 1 Mayıs itibarıyla Petrol İhraç Eden Ülkeler Karteli OPEC’den ayrılıyor. Böylece BAE,1967'de katıldığı ortaklığı, 59 yıl sonra sonlandırıyor. İki yıl önce Angola 2024 de bu tercihi yaptığında, dünyada yankısı olmamıştı. Ama küresel petrol üretiminde ilk 10 ...;

19.Yüzyılın ikinci yarısı ile 20. yüzyılın başı arasındaki dönem, dünya tarihinin en dramatik ve sonuçları itibarıyla en etkili nüfus hareketlerinden birine sahne olmuştur. Bu hareket, Osmanlı İmparatorluğu’nun "Şark" topraklarından ayrılıp, Atlantik’in öteki ucundaki "Yeni Dünya"nın (El Mahjar) bel...;

Avrupa hükümetleri, Rusya'nın Ukrayna'ya karşı yürüttüğü savaş ve Avrupa'nın uzay alanında ABD'ye aşırı bağımlılığı bağlamında, askeri uzay varlıklarını önemli ölçüde artırma hedeflerini açıkladılar. Bu rapor, Avrupa müttefiklerinin Avrupa'da yaşanabilecek bir acil durum senaryosunda uzayda, uzay ar...;

Çin Ulusal Kalkınma ve Reform Komisyonu (NDRC), Meta'nın Aralık 2025'te 2,5 milyar dolara devraldığı yapay zekâ ajanı girişimi Manus'a yönelik işlemi 27 Nisan 2026 tarihinde ulusal güvenlik gerekçesiyle yasakladı.;

7. Denizcilik ve Deniz Güvenliği Forumu

  • 27 Kas 2025 - 28 Kas 2025
  • Wish More Hotel Istanbul -
  • İstanbul -

8. Türkiye - Afrika Savunma Güvenlik ve Uzay Forumu

  • 27 Kas 2025 - 28 Kas 2025
  • Wish More Hotel Istanbul -
  • İstanbul -

2. Yeniden Asya Güvenlik Forumu

  • 27 Kas 2025 - 28 Kas 2025
  • Wish More Hotel Istanbul -
  • İstanbul -

11. İstanbul Güvenlik Konferansı (2025)

  • 27 Kas 2025 - 28 Kas 2025
  • Wish More Hotel Istanbul -
  • İstanbul -

10. İstanbul Güvenlik Konferansı (2024)

  • 21 Kas 2024 - 22 Kas 2024
  • İstanbul - Türkiye

Millî Savunma ve Güvenlik Akademisi Sertifika Programı | 2023 Dönem 1

21. yüzyıl güvenlik sorunlarının dönüşümünü takip edebildiğimiz bir dönem olarak dikkat çekmektedir.

  • 11 Kas 2023 - 02 Ara 2023
  • Cumartesileri 10.00-13.30 (Çevrimiçi) -
  • İstanbul - Türkiye

Türkiye - AB İlişkilerinin 60. Yılı ve Geleceği Konferansı

  • 24 Eki 2023 - 24 Eki 2023
  • İstanbul Kent Üniversitesi Kağıthane Kampüsü -
  • İstanbul - Türkiye

Doğu Akdeniz Programı 2023-2025

  • 17 Tem 2023 - 19 Tem 2023
  • Sheraton Istanbul City Center -
  • İstanbul - Türkiye

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in hazırladığı “ABD Hegemonyasına Meydan Okuyan Çin’in Zorlu Virajı; Güney Çin Denizi” isimli stratejik raporu yayımladı.

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in hazırladığı “Küresel Rekabet Penceresinden Pasifik Adaları” isimli stratejik raporu yayımladı.

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in uzun araştırmalar sonunda hazırladığı “TEKNOLOJİK ÜRETİMDE BAĞIMSIZLIK SORUNU; NTE'LER VE ÇİPLER ÜZERİNDE KÜRESEL REKABET” isimli stratejik raporu yayımladı

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in hazırladığı “Sri Lanka’nın Çöküşüne Küresel Siyaset Çerçevesinden Bir Bakış” isimli stratejik raporu yayımladı.

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in hazırladığı “Çin-Japon Anlaşmazlığında Doğu Çin Denizi Derinlerdeki Travmalar” isimli stratejik raporu yayımladı.

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in uzun araştırmalar sonunda hazırladığı “MYANMAR; Büyük Oyunun Doğu Sahnesi” isimli stratejik raporu yayımladı

Türkiye ile Avrupa Birliği (AB) ilişkilerinin bugünü ve geleceğinin ele alındığı Avrupa Birliği Sempozyumu, Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi (TASAM) ile Türk Avrupa Bilimsel ve Eğitimsel Araştırmalar Vakfı (TAVAK) işbirliğinde 02 Şubat 2018’de İstanbul Taksim Hill Otel’de gerçekleştirildi.

1982 Anayasası'nın defalarca değişikliğe uğramasına rağmen iskeletinin değiştirilememesi nedeniyle Türkiye'nin yeni bir anayasaya gereksinimi olduğu konusunda kamuoyunda genel bir konsensüs bulunmaktadır.