Kosova Ordusu İstikrarı(!) Korur mu?

Makale

Kosova, Sırp, Sırbistan, Bosna, Rusya, NATO, 2018'in, bölgenin, Avrupada, Türkiye, Güvenlik, Uluslararası, Rusya bakanı, Orduya, Endrit Shala, Almanya, AB / NATO - ABD - Rusya, BM, Balkanlar,KFOR, Kosova Güvenlik Gücü, Rusya'nın BM Daimi Temsilcisi Vassily Nebenzia, ...

Daha evvel kaleme aldığımız “Öteki” Avrupa’da Kazan Kaynıyor başlıklı yazıda Kosova’da Sırplar ile yaşanan gerilimin ulaşabileceği tehlikeli boyutlara işaret etmiş ve bu gerilimde Almanya’nın rolüne atıfta bulunmuştuk. Zaman geçtikçe bu ihtar ve çekincelerin yersiz olmadığı giderek belirginleşmeye başladı. Zira şimdilerde bahsi geçen gerilimin ulaştığı iki önemli ayağı var.
 
Bunlardan biri Kosova’da Sırp ve Bosna mallarıyla alakalı değişen gümrük vergisi uygulaması.
 
2018’in bitmesine birkaç gün kala Ticaret bakanı Endrit Shala tarafından yapılan açıklamada konu şu şekilde duyuruldu:
 
“Hükümet toplantısında bugün önerim üzere %100 rantlık vergi olmadan Sırbistan ve Bosna’dan Kosova’ya giren  9 uluslararası ürün listesi kaldırıldı. Bundan böyle Sırbistan ve Bosna’dan giren tüm ürünlere yüzde 100’lük  vergi kararı uygulanacak.”
 
Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic konu ile ilgili, Rusya, Çin, ABD, İngiltere, Fransa, Almanya ve İtalya'nın büyükelçileri yanı sıra ülkenin Güvenlik Konseyi'nin acil durum toplantısı çağrısı ile buluşmalar düzenledi. Bu arada karar sonrasında bölgenin kuzeyindeki Sırp nüfusun protestolarının artması da başka bir kriz destekleyici durum. Zira resmi olmayan rakamlara göre Kosova’da yaşayan 120.000 Sırp’ın durumdan rahatsızlığı, gerilimin artması durumunda yaşanabileceklere dair fikir verebilir.
 
İkinci mesele ise uzun süredir devam eden bir tartışma ve söylentinin hayata geçmesi ile alakalı yani Kosova Güvenlik Gücü’nün(FSK) Kosova Ordusu’na dönüştürülmesi.
 
2018’in bitmesine günler kala Kosova Meclisi’nden çıkan onay ile hayata geçen plan daha oylama sürecinde sıkça tartışıldı. Özellikle mecliste bulunan Sırp temsilcilerin bu kararın ancak ülkede bulunan tüm etnik temsilcilerin onayı ile çıkabileceği itirazı ve sonrasında gelen boykot NATO ve AB’nin itirazları ile iyice çıkmaza girdi. Bu sürece bir de resmi törende konuşan Thaçi’nin ABD’ye sunduğu teşekkür de eklenince tartışma çok başka bir boyuta taşındı.
 
Kosova’daki oylamadan bir hafta sonra Belgrad’a giden Çipras’ın burada Kosova’ya verdiği sert tepki ile topa girmesi Kosova için yeni bir baskı unsuru oldu elbette. Zira Bosna seçimlerinde Sırp adaya, açık şekilde verilen Sırp ve Rus desteğine Yunanistan’ın da bu olay vesilesi ile dâhil olması şimdi Kosova’yı AB/ NATO - ABD - Rusya (Sırbistan üzerinden elbette) üçgeninin ortasında bıraktı.
 
Elbette Türkiye’nin tavrı da burada önemli idi. Daha önce de ifade etmiştik, Ankara’nın burada oynayacağı rolün belirgin ve yön verici olması şart. Bu hem tarihi bağlar hem de AB ilişkileri bağlamında çok değerli. Kaldı ki gelişmelere Türkiye tarafının tepkisi elçilik vesilesi ile gecikmeden geldi. Buna göre Türkiye'nin Priştine Büyükelçiliği, FSK'nin orduya dönüştürülmesini öngören üç yasa tasarısının 14 Aralık'ta Kosova Meclisinde kabul edilmesine ilişkin şu açıklamayı yaptı: "Türkiye, KFOR ve Kosova Güvenlik Gücüne katkıda bulunan bir Balkan ülkesi ve NATO üyesi olarak, Kosova parlamentosunun 14 Aralık'ta Kosova Güvenlik Gücü'nün orduya dönüştürülmesi yönünde kabul ettiği yasaları, egemenlik hakkı olarak görürken, Kosova makamlarının yıllar sürmesi beklenen bu dönüşüm sürecinin, anayasal çerçevede, demokratik ve Kosova'daki tüm toplulukları kapsayan bir şekilde, NATO'yla eşgüdüm içerisinde ve bölgedeki barış ile istikrarı sürdürecek şekilde yürütüleceğine dair beyanlarını da isabetli bulmaktadır." Bu açıklamanın şu an için gelişmelere yön verici ve doyurucu olduğunu düşünmek böyle bir coğrafya için çok mümkün değilse de bunu durumu bir süre izlemek için alınan ön bir tavır olarak anlamak da mümkün.
 
Tüm bunlar olurken BM’nin de olağanüstü bir oturumda durumu görüştüğünü ekleyelim. Elbette beklenen oldu ve Rus tarafı Sırpların yanında durarak Priştine’nin kararını sert bir dille eleştirdi ve Rusya'nın BM Daimi Temsilcisi Vassily Nebenzia, Kosova’yı ''kanun tanımazlıkla'' suçladı.
 
Şimdi durum oldukça gergin ve bölgenin makûs talihi olan savaş söylemleri ciddi ciddi dile getirilmeye başlandı. Yabancı ajanslarda kaleme alınan birçok analiz de bu gerilimin iki ülkeyi savaşa götürüp götürmeyeceğine dair.
 
Ancak burada temel sorun olası bir sıcak temasta Uluslararası birlikler ile Rusya-ABD tavrının bölgede yaratacağı tesir. Zira kendi aralarında, konuya müşterek bakamayan bu figürlerin Avrupa’nın bu iki genç ve ateşli ülkesinin tavırlarına nasıl bir düzenleyici müdahalede bulunacağı dikkatle izlenmeli. Özellikle de artık Balkanlarda da etkisini ciddi manada hissettiren mülteci unsurunu göz önüne alarak…
Beklemeye devam…
Bu içerik Marka Belgesi altında telif hakları ile korunmaktadır. Kaynak gösterilmesi, bağlantı verilmesi ve (varsa) müellifinin/yazarının adı ile unvanının aynı şekilde belirtilmesi şartı ile kısmen alıntı yapılabilir. Bu şartlar yerine getirildiğinde ayrıca izin almaya gerek yoktur. Ancak içeriğin tamamı kullanılacaksa TASAM’dan kesinlikle yazılı izin alınması gerekmektedir.

Alanlar

Kıtalar ( 5 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 4779 ) Etkinlik ( 166 )
Alanlar
Afrika 64 1110
Asya 70 1702
Avrupa 13 1333
Latin Amerika ve Karayipler 12 135
Kuzey Amerika 7 499
Bölgeler ( 4 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 2770 ) Etkinlik ( 43 )
Alanlar
Balkanlar 22 566
Orta Doğu 17 1131
Karadeniz Kafkas 2 649
Akdeniz 2 424
Kimlik Alanları ( 2 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 3097 ) Etkinlik ( 69 )
Alanlar
İslam Dünyası 53 2000
Türk Dünyası 16 1097
Türkiye ( 1 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 3307 ) Etkinlik ( 72 )
Alanlar
Türkiye 72 3307

Son Eklenenler