Güç ve Adalet İçin Orantılı Risk Karşılıklı Bağımlılık

Röportaj
Başkanlık makamına geliş süreciniz nasıl oldu? Makamınızla ilgili sorumluluklarınız hakkında düşüncelerinizi aktarır mısınız?

Kurucu Başkan olarak başladım ve hâlâ da devam ediyorum. Ümit ediyorum ki, özellikle Batı’daki örneklerine ve tarihsel referanslarımıza uygun olarak kurumsallaşmış, güçlü bir kurum olarak benden sonra geleceklere emaneti devredeceğim.

TASAM hakkında okuyucularımızı bilgilendirir misiniz?

TASAM bir düşünce kuruluşu ve tarihimizde bunun benzer referansları çok fazla. Fakat bu modern anlamda daha çok Batı’ya ait bir kurumsallaşmadır. Avrupa’da başladı. Fakat şu an Amerika bu düşünce kuruluşlarının merkezi durumunda. Dünyadaki düşünce kuruluşlarının yaklaşık yüzde altmışı Avrupa ve Amerika’da bulunuyor. Düşünce kuruluşları bir ülkenin eleştirel düşünce kapasitesinin rafine merkezleridir.

Bir ülkenin ya da bir bölgenin gücünü anlamak için düşünce kuruluşlarının gücüne bakmak gerekiyor. Düşünce kuruluşlarının sadece güvenlik, savunma, dış politika gibi temel konularda değil, bütün sektörlerde çalışması gereken ve bütün sektörlere inovatif politika önerileri ve değişim sunmaya çalışan kurumlar olması gerekiyor. TASAM da böyle bir misyonla, iç ve dış politikada ülkemizin daha iyi yönetilmesine katkı sunuyor. ‘’Türkiye’nin Stratejik Vizyonu 2023’’ gibi büyük bir dönüşüme sebebiyet vermiş olan çok sayıda insiyatifi devam ettiriyor.

Son dönemlerde yapmakta olduğunuz ve gelecek dönemde yapacağınız projelerden bahseder misiniz?

Bizim şu anda odaklandığımız iki büyük proje var. Biri ‘’Sivil Global’’ projesi; Türkiye’nin büyük hedeflerine uygun olarak küresel ölçekte 19 sektör üzerinden sivil diplomasi kanalları oluşturmayı hedefliyor. Uzun soluklu bir program ve yıllık zirveleri de olacak. Diplomasi artık sadece dışişleri bakanlıklarına ait bir husus değil. Kamu diplomasisi ise diğer boyutuydu, Türkiye bununla da tanıştı. Fakat sürecin daha çok güçlenmesi için savunma diplomasisi, iş diplomasisi, eğitim diplomasisi gibi sektörel diplomasi kanallarına ihtiyaç var. Bu program, sektörlerdeki inovasyon ve farkındalığı artırmak için çalışacak.

İkinci projeye gelince; yaklaşık 9 yıldır sürdürdüğümüz ‘’Türkiye’nin Stratejik Vizyonu 2023’’ projesini, alınan derslerden yola çıkıp yaklaşan zamanı dikkate alarak ‘’Türkiye 2053, Güç ve Adalet’’ ana teması ile yeniden modelledik ve tamamen nitelik üzerine odaklanan yeni bir yaklaşım ortaya çıktı. 19 temel hedef var. Bu iki proje bizim için önümüzdeki 5 yıl temel projeler olmaya devam edecek. Tabii bu iki projenin çok alt başlıkları ve alt projeleri de var.

Kurum olarak dünya siyasetinin ve ekonomisinin merkezindesiniz. Son dönemde Rusya ve İran ile ilişkilerimizde gelinen nokta nedir? Bu ilişkiler ile ilgili ne gibi önerileriniz vardır? Normalleşme süreci hakkında neler söylemek istersiniz?

Rusya ve İran bizim için tarihsel olarak ‘’Yüksek Rekabet - Düşük İşbirliği’’ referansı olan ülkelerdir. Fakat son 10 yıldır yaptığımız bütün çalışmalarda iki ülke için de yeni ürettiğimiz slogan; “Yüksek Rekabet - Yüksek İşbirliği“dir. Çünkü sadece yüksek rekabetten bahsetmek tarihte olduğu gibi çatışmaya ve sorunlara götürür. Sadece yüksek işbirliğinden bahsetmek de romantik kalır. Çünkü bunun gerçekçi bir temeli yok.

Bu iki ülkeyle olan ilişkilerin, tarihsel referansları da göz önüne alınarak, ‘’Yüksek Rekabet - Yüksek İşbirliği’’ temelinde yürütülmesi ve karşılıklı bağımlılığın derinleştirilmesi gerekiyor. Ekonomik, sosyal, siyasi, askerî olarak karşılıklı bağımlılık ne kadar derinleştirilirse, yaşadığımız benzer krizlerin yaşanma olasılığı o kadar düşecektir.

Önümüzdeki reçete budur diye düşünüyorum. Çünkü Rusya, İran ve Türkiye birbiriyle çatıştığında hem bölgesel istikrardan bahsedemeyiz hem de bu durum bölge-dışı güçler açısından çok memnuniyet verici bir gelişme olur ve üç ülke de birbirini yıpratacakları için istikrar ve refah mümkün olamaz.

Ülkemizin jeopolitik konumu, global açıdan siyasi önemi ve değeri herkes tarafından kabul görmektedir. Siz ülkemizi bu perspektiften nasıl konumlandırırsınız? Türkiye’nin stratejik vizyonu nedir?

Türkiye’nin bulunduğu coğrafi konum çok büyük imkanlar bahşetmekle birlikte çok büyük riskler de içeriyor. Türkiye’nin yapması gereken, güç ve adalet inşasıdır. Çünkü hem içte hem de dışta bir güç inşasıyla ancak adalet sağlanabilir ve kimse maddi, manevi ve hukuki olarak gücünden daha fazla adaletten sorumlu değildir.

Türkiye’nin yeni dönem vizyonunun, karşılıklı bağımlılık ve orantılı risk olarak tanımlanması, güç ve adalet inşasına odaklanması gerekiyor. Güç toplamış bir Türkiye; bölgesi, İslam dünyası ve bütün dünya için bir istikrar, refah ve medeniyet merkezi olarak şekillenebilir.

Türkiye’yi gelecek dönemde neler beklemektedir? Önümüzdeki fırsatlar ve avantajlar ne olabilir?

Tarihsel bir kırılma yaşıyoruz. İçinde bulunduğumuz yüzyıl açısından dengeler yeniden tanımlanıyor ve önümüzdeki 10 yıl içerisinde yeni bir dünyayla karşılaşacağız. Bu yeni dünyada ve daha sonrasında da güçlü şekilde var olabilmek için dünyadaki değişimi ve parametreleri çok iyi okumamız gerekiyor. Onun için Türkiye’nin bu sürece uyum sağlayacak mekanizmaları ve kurumsal kapasitesini hem kamuda hem özel sektörde hem de sivil toplumda güçlendirmek için hızlanması gerekiyor.

Yeni bir dünya geliyor ve bütün uygulamalar “Dördüncü Sanayi Devrimi“ dediğimiz sanayi devrimi gibi dördüncü boyuta geçiyor. Dolayısıyla bu yeni dünyaya ve yeni zihinsel eşiklere uyum sağlamak için hep birlikte çalışmamız gerekiyor. Birçok ülkenin 10 yıl sonra var olmayacağını söylemek mümkün. Böyle bir farkındalıkla hareket edersek, gelecek yüzyılda ve sonrasında güçlü olmaya devam edebiliriz diye düşünüyorum.

ESDER’in de içinde bulunduğu Ahilik referansında “Medeniyet İnşası - Türkiye Vizyonu Kongresi’’ hakkında düşünceleriniz nelerdir? Bu çalışmaların devamı gelecek mi?

Türkiye’nin Stratejik Vizyonu 2023“’ ve ‘’Türkiye 2053’’ projesinin değerler inşası bölümü var. ‘’Medeniyet İnşası - Türkiye; Referans Değerler, Kişiler, Kurumlar“ başlığı altında bu çalışmalar sürdürülüyor. Bu kapsamda ESDER ile birlikte ‘’Ahilik ve Ahi Evran’’ model projesi hazırladık; Ahilik kurumunun iş, eğitim ve sosyal sorumluluk için bir model olmasını öngörüyor.

Ahiliğin en küçük üreticiden, tüketiciden en büyük birimdeki üretim ve tüketiciye bir rol model uygulama biçimi olması için çalışıyoruz ve bu çalışmaların devamı gelecek, birkaç yıl sürecek. Osmanlı Devleti’nin toplumsal olarak kurumsallaşmasını sağlayan Ahilik idi. Türkiye’nin de Ahiliğe romantik bir anlayış dışında; kurumsal olarak yeniden nasıl yorumlanabilir, nasıl uygulanabilir diyerek odaklanması gerektiğini düşünüyorum. Biz bu odaklanmaya politika önerileri ve inovatif katkılar sunmaya devam edeceğiz.

Eklemek istedikleriniz…
Önümüzdeki 10 yılda yapacaklarımız, yüzyılın kalanında nerede olacağımızı belirleyecek. Dolayısıyla hep birlikte çok çalışmaya ihtiyacımız var.

( TASAM Başkanı Süleyman Şensoy Röportajı | Şubat 2016 | ESDER Esnaf ve Sanatkarlar Derneği “KEPENK Dergisi“)
Bu içerik Marka Belgesi altında telif hakları ile korunmaktadır. Kaynak gösterilmesi, bağlantı verilmesi ve (varsa) müellifinin/yazarının adı ile unvanının aynı şekilde belirtilmesi şartı ile kısmen alıntı yapılabilir. Bu şartlar yerine getirildiğinde ayrıca izin almaya gerek yoktur. Ancak içeriğin tamamı kullanılacaksa TASAM’dan kesinlikle yazılı izin alınması gerekmektedir.

Alanlar

Kıtalar ( 5 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 2655 ) Etkinlik ( 219 )
Alanlar
Afrika 74 624
Asya 98 1043
Avrupa 22 634
Latin Amerika ve Karayipler 16 68
Kuzey Amerika 9 286
Bölgeler ( 4 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 1354 ) Etkinlik ( 52 )
Alanlar
Balkanlar 24 286
Orta Doğu 22 597
Karadeniz Kafkas 3 294
Akdeniz 3 177
Kimlik Alanları ( 2 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 1289 ) Etkinlik ( 75 )
Alanlar
İslam Dünyası 56 779
Türk Dünyası 19 510
Türkiye ( 1 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 2020 ) Etkinlik ( 79 )
Alanlar
Türkiye 79 2020

Güçlü tarihsel ve kültürel arka plana rağmen stratejik nitelikli diyaloğun henüz gelişmekte olduğu Türkiye - Orta Doğu veya daha dar kapsamda Türkiye - Körfez Ülkeleri ilişkilerinin kırılgan eksenden yeni dengeler, yeni roller ve yeni ittifaklara uyum sağlayacak bir işbirliği eksenine dönüşmesi seçe...;

İki ülkenin kuruluşu II. Dünya Savaşı sonrasına ve küresel kartların yeniden dağıtılmaya başladığı bir döneme denk gelmiştir. ;

Afrika ülkelerinin, benzerlikleri yanında farklılıklarının oluşturduğu jeopolitik panorama, hem entegrasyon hem de çatışma potansiyelleri açısından son derece önemli veriler barındırmaktadır. Gerek kıta-içi gerekse uluslararası savunma ve güvenlik stratejilerinin; Afrika’nın bu niteliklerini istisma...;

1789 yılından bu yana kıta ile ilişkileri bulunan ABD’nin dış politikasında Afrika’nın hiçbir zaman bu politikaların merkezinde bulunmadığı ve uzun bir dönem Afrika ülkelerine üst düzey ziyaretlerin gerçekleştirilmediği görülürken, buna karşın 1840’lı yıllarda bağımsız Liberya’nın oluşumuna önemli k...;

Sanayi Devriminin ardından üretimin, ticaretin, lojistiğin ve pazarların gelişmesiyle, 19. yüzyılda İngiltere’nin, daha sonra 20. yüzyılda da Amerika Birleşik Devletleri’nin dünya ticaretinde kontrol sahibi olabilmelerini donanmalarına borçlu oldukları görülmektedir.;

Risk toplumları veya belirsizlikler çağı olarak da adlandırılan içinde bulunduğumuz dönemde, geleneksel risklerden oldukça farklı özelliklere sahip, iklim değişikliği, salgın hastalıklar, düzensiz göç, uyuşturucu ticareti, siber saldırılar ve ekonomik krizler gibi sıra dışı riskler nedeniyle, “İnsan...;

Ülkelerin, ülke olabilme kavramlarında üç tane önemli tanımlama yapılmaktadır. Bunlar, Kara, Deniz ve Hava ülkesi tanımı ve olabilme niteliklerini oluşturmaktadır. Denizlere kıyısı olan denizci ülkeler için karadaki menfaatlerinin hukuki niteliğinin sınırları, ülkenin kara sınırları içerisindedir.;

Küresel ısınmanın yarattığı iklim değişikliği; karbon monoksit gibi, ısıyı tutan gazların atmosferde artmasıyla oluştuğu düşünülen sera etkisinin, dünya üzerinde yıl boyunca kara, deniz ve havada ölçülen ortalama sıcaklıkların artmasıyla oluşan iklimin değişikliğini ifade etmekte. ;

6. Türkiye - Körfez Savunma Ve Güvenlik Forumu

  • 03 Kas 2022 - 04 Kas 2022
  • Harbiye Askerî Müzesi ve Kültür Sitesi -
  • İstanbul - Türkiye

5. Türkiye - Afrika Savunma Güvenlik Ve Uzay Forumu

  • 03 Kas 2022 - 04 Kas 2022
  • Harbiye Askerî Müzesi ve Kültür Sitesi -
  • İstanbul - Türkiye

4. Denizcilik Ve Deniz Güvenliği Forumu 2022

  • 03 Kas 2022 - 04 Kas 2022
  • Harbiye Askerî Müzesi ve Kültür Sitesi -
  • İstanbul - Türkiye

8. İstanbul Güvenlik Konferansı (2022)

  • 03 Kas 2022 - 04 Kas 2022
  • Harbiye Askerî Müzesi ve Kültür Sitesi -
  • İstanbul - Türkiye

DTF Akil Kişiler Kurulu Toplantısı 5

DTF Akil Kişiler Kurulu’nun beşinci toplantısı 25 Mayıs 2022 tarihinde İstanbul’da 6. Dünya Türk Forumu marjında gerçekleştirilecektir.

  • 25 May 2022 - 25 May 2022
  • İstanbul - Türkiye

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in uzun araştırmalar sonunda hazırladığı “MYANMAR; Büyük Oyunun Doğu Sahnesi” isimli stratejik raporu yayımladı

İngiltere’nin II. Dünya Savaşı sonrasında Hint Altkıtası’ndan çekilmek zorunda kalması sonucunda, 1947 yılında, din temelli ayrışma zemininde kurulan Hindistan ve Pakistan, İngiltere’nin bu coğrafyadaki iki asırlık idaresinin bütün mirasını paylaştığı gibi bıraktığı sorunlu alanları da üstlenmek dur...

Gündem 2063, Afrika'yı geleceğin küresel güç merkezine dönüştürecek yol haritası ve eylem planıdır. Kıtanın elli yıllık süreci kapsayan hedeflerine ulaşma niyetinin somut göstergesidir.

Geçmişte büyük imparatorluklar kuran Çin ve Hindistan, 20. asırda boyunduruktan kurtularak bağımsızlıklarına kavuşmuş ve ulus inşa sorunlarını aştıkça geçmişteki altın çağ imgelerinin cazibesine kapılmıştır.

Türkiye ile Avrupa Birliği (AB) ilişkilerinin bugünü ve geleceğinin ele alındığı Avrupa Birliği Sempozyumu, Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi (TASAM) ile Türk Avrupa Bilimsel ve Eğitimsel Araştırmalar Vakfı (TAVAK) işbirliğinde 02 Şubat 2018’de İstanbul Taksim Hill Otel’de gerçekleştirildi.

1982 Anayasası'nın defalarca değişikliğe uğramasına rağmen iskeletinin değiştirilememesi nedeniyle Türkiye'nin yeni bir anayasaya gereksinimi olduğu konusunda kamuoyunda genel bir konsensüs bulunmaktadır.

Bu rapor, Türk savunma sanayiinin gelişme sürecinin sürdürülebilirliginin ve ihracat potansiyelinin arttırılmasında, şekillendirilecek geleceğe uygun; insan sermayesi, yapı, süreç ve stratejilerin tasarlanmasına ışık tutmak, bu kapsamda alınabilecek tedbirleri saptamak maksadıyla hazırlanmıştır.

Rusya'nın hem Avrasya bölgesine hâkim olmak hem de dünya politikalarında lider aktörlerden biri olmak amacıyla geliştirdiği Avrasyacılık tartışmaları, analitik olarak klasik ve modern olarak değerlendirilebilir.