Dolar/TL Yeni Dengesini Kuruyor

Yorum

FED Başkanı Yellen faiz oranlarının artmayacağına ilişkin haberi dün (17.09.2015) verdi....

ABD Merkez Bankası (FED) Başkanı Janet Yellen faiz oranlarının artmayacağına ilişkin haberi dün (17.09.2015) verdi. Yellen, bu kararı alırken birden fazla değişkeni göz önünde bulundurduklarını vurguladı. Mealen, “istihdam rakamlarının beklenenin altında olmasına rağmen, ABD ekonomisinin büyüme eğiliminde olduğunu, konut piyasasında canlanmanın başladığını ve başta Çin ekonomisindeki yavaşlama olmak üzere küresel endişelerin devam ettiğini dikkate aldıklarını“ açıkladı. Petrol fiyatlarındaki “aşağı yönlü hareketlenmenin devam edeceğini beklediklerini, gelişmeleri takip ederek, Ekim ayında toplanacak FED’in, alınan bu faiz kararını yeniden gözden geçireceğini“, önümüzdeki dönemde “faizlerin yükselebileceği ve daha sıkı bir para politikası uygulanabileceği ihtimallerinin ortadan kalkmamış olduğunu“ söyledi. Enflasyon seviyesinin düşük olduğunu ama “faizler’in yönünü belirleme bağlamında bunun yakından takip edilmesi gereken bir değişken olduğunu“ belirten Yellen, negatif faiz uygulamasından uzak duracakları sinyalini verdi.

Amerikan faizlerinin artabileceği olasılığının sürekli gündemde tutulması, başta gelişmekte olan ülkeler olmak üzere, küresel düzeyde uygulanan ekonomi politikalara ayar vermeye yönelik olduğunu düşündürtüyor. Özellikle cari açık sorunları olan ülkeler sermaye çıkışlarına karşı ihtiyatlı davranmak zorunda hissediyorlar kendilerini. Türkiye de bunların arasında olan bir ülke. Dünyadaki tek büyük ve açık ekonomi olan ABD küresel iktisadi dengeleri sağlamada kendi içinde uyguladığı para politikasını küresel dengeleri hizaya sokmak için kullanıyor. ABD’de yapılan açıklamalara göre küresel sermaye akımları yön belirliyor.

TÜRK LİRASI DEĞERİNİ EN ÇOK ETKİLEYEN FAKTÖR: FED KARARLARI
Sermaye akımlarının bu denli serbestleştiği, doların anahtar para olarak güçlendiği ve küresel kapitalizmin lokomotifinin Merkez Bankaları sistemi olduğu bir dünyada FED kararlarının önemi yadsınamaz. Yerel gelişmeler, üretim yapısı, rekabetçilik, siyasi istikrar, göç ve savaş da etkili kur düzeyinin belirlenmesinde elbette. Öte yandan, portföy çeşitliliğini sağlayarak risk yönetimi yapılabilen bir dünyada bu faktörler, sermaye için yüksek getiri sağlayan unsurlar olarak da görülebilir.

Bu bağlamda, son zamanlarda ekonomik değişkenler arasında en dikkate değer gelişme olan Dolar karşısında değer kaybeden Türk Lirasına bakalım. Yellen’in açıklamaları sonrasında 2.98’e gerileyen $/TL kuru bugün 3 lira seviyesine tekrar ulaştı. Sanki Türk Lirası, dolara karşı 3 lira civarında yeni dengesini kalıcılaştırıyor. FED açıklamalarının ardından yaşanan dolar kuru oynamaları bize dolar kurunun yönü konusunda nelere dikkat edilmesi gerektiğine de işaret eden bir laboratuar deney sağlıyor adeta.

Dolar kurundaki oynamalar, para ve sermaye piyasalarının profesyonel ilgisini aşarak gündelik popüler gündeme de oturdu. Bu ne anlama gelmektedir peki? Neden dövize ilgi bu denli yaygınlaştı? Bu durum ülke ekonomisinin küresel piyasalara eklemlenme boyutunu yansıtıyor aslında. Dünya ekonomik koşullarını ele almadan kurdaki oynamaların değerlendirilmesinin pek sağlıklı olmayacağı da böylece açığa çıkıyor. Şayet FED faiz arttırma yolunu seçmiş olsaydı Türkiye’den ve diğer pek çok gelişmekte olan ülkeden sermaye çıkışlarının olmayacağı yönünde bir yorum mümkün olamazdı. Bu yüzden, Türk Lirası’nın Dolar karşısındaki oynaklığını ABD merkezli gelişmelere bakarak değerlendirmek gerekliliği FED’in son kararı sonrası olup bitenler bazında ortaya çıkıyor. Türkiye ve çevresinde olup bitenler ‘idare edilebilir’ olduğu müddetçe sermaye bazında getiri beklentileri yüksek olmaya devam edecek gibi duruyor.

ABD ekonomisi için yapılan büyüme tahminleri olumlu. Ancak diğer gelişmiş ülkelerdeki toparlanma başta AB olmak üzere son derece yavaş. Bu da Euro’nun Dolar karşısında neden değer kaybettiğini açıklamaya yarayabilir. Doların Türk Lirası karşısında değerlenmesinin ardında da Türkiye’nin en önemli ticaret ortağı olan Avrupa Birliği ve Avro bölgesindeki ülkelerin durumunun olduğunu söyleyebiliriz. AB’nin uyguladığı para politikasının daha çok kredi kanalları üzerinden reel ekonomiye aktarılarak gerçekleşeceği açığa çıkmış durumda.

Çin, Japonya gibi ülkeler ile gelişmekte olan ülkelerin 2016’da kırılganlıklarının devam edeceği öngörüsü buralarda kalkınmanın sürdürülebilmesi için teşviklerin ve müdahalelerin de devam edeceği anlamına geliyor. Çin’de tüketim harcamalarının kredilerle desteklenmesi büyüme dinamiklerini iç piyasalara doğru çevirecektir. Öte yandan Çin’de giderek bozulan gelir dağılımı yüzünden ihtiyaç duyduğu sosyal harcamaların büyütülmesi gerekiyor. Bu Çin’de enflasyonist bir baskı yaratabilir.

SEÇİMLER KURU ETKİLER Mİ?
Yukarıda bahsedilen kriterlerle dolar kurunun nasıl seyredeceği konusunda yüzde yüz doğru tahmin yapamayacağımızı da belirtelim. Zaten böyle bir şey ne bilimsel olur ne de kehanetden öteye gider. Fiziksel dünyada örneğin yıldızların bir sonraki dönemde nerede olacağını belli bir kesinlikle söylemek mümkün olabilir ama insanlar dünyasında gelecekte olacaklar bu türden kesinliklerle tahmin edilemez. Bu uyarı notunu koyduktan sonra döviz kuru seyrine bakmaya devam edebiliriz.

Türkiye’de beklenenin üzerinde cari açık olmasına rağmen ekonomik büyüme de beklenenin üzerinde gerçekleşti. Dolar kurunun yükselmesi sonucu değişen risk algılarına göre insanlarda yeni denge arayışları oluştu. Doların 3 lira bandındaki yeni dengesi sonucunda değişen risk algıları bankalar arası faizlerin ve diğer değişkenlerin yatırımcıların kendilerini bu yeni duruma ayarladıkları görülüyor. ABD faizlerinin olası değişikliğine (veya sabit kalmasına) ek olarak ülke içinde ve bölgedeki değişimler de genel dengeyi etkiliyor. Dolardaki günlük oynamalar spot piyasalardaki döviz arz ve talebinin dışında, yatırımcıların portföy oluşumlarında toplumsal ve siyasi faktörleri ön plana taşıdıklarını da göz önünde bulundurmamıza işaret ediyor. Petrol fiyatlarında geçen seneyle karşılaştırdığımızda yarı yarıya gerileme var. Dolar kurunun çok daha yüksek bir noktada dengelenmesinin yaratabileceği olumsuz durumu bu azalttı.

Burada ilginç olan, küresel kapitalizm Merkez Bankaları çekişli hale gelmişken TCMB’nin son derece atıl kalmış olması. Merkezin piyasalara mümkün mertebe müdahale etmemeye çalışıyor algısı var. Bu sessizliğin ve ataletin ardında TCMB’nin seçime yakın bir zaman diliminde şok müdahalelerle dolar kurunu aşağı yönlü etkilemeyi seçebileceği beklentisi de yaygın. Ancak seçimlere kadar sürdürülecek bir denge döviz kurlarında oluşmuş gözüküyor. Küresel gelişmeler açısından bakıldığında da Yellen’in bahsettiğinin aksine Ekim 2015’de de FED’in faiz oranlarını yükseltmesi pek fazla öngörülmüyor. Popülist seçim politikası uygulanacaksa bile bunun kısa dönemli piyasa fiyat mekanizmalarını etkileyecek, faiz, kur gibi değişkenler üzerinden olmayacağını bugünden söylemek mümkün.
Bu içerik Marka Belgesi altında telif hakları ile korunmaktadır. Kaynak gösterilmesi, bağlantı verilmesi ve (varsa) müellifinin/yazarının adı ile unvanının aynı şekilde belirtilmesi şartı ile kısmen alıntı yapılabilir. Bu şartlar yerine getirildiğinde ayrıca izin almaya gerek yoktur. Ancak içeriğin tamamı kullanılacaksa TASAM’dan kesinlikle yazılı izin alınması gerekmektedir.

Alanlar

Kıtalar ( 5 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 2596 ) Etkinlik ( 184 )
Alanlar
Afrika 68 616
Asya 81 1006
Avrupa 15 625
Latin Amerika ve Karayipler 13 65
Kuzey Amerika 7 284
Bölgeler ( 4 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 1340 ) Etkinlik ( 51 )
Alanlar
Balkanlar 24 280
Orta Doğu 21 592
Karadeniz Kafkas 3 294
Akdeniz 3 174
Kimlik Alanları ( 2 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 1285 ) Etkinlik ( 74 )
Alanlar
İslam Dünyası 56 778
Türk Dünyası 18 507
Türkiye ( 1 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 1988 ) Etkinlik ( 77 )
Alanlar
Türkiye 77 1988

21’inci yüzyıla Avrupa yeni güvenlik sorunları ile girmiş ve bu da güvenlik ilişkileri ve kurumsal yapılar açısından çok farklı belirlemeleri ve gelişmeleri gündeme getirmektedir. Bu durum, mevcut uluslararası kuruluşların çoğunun rol ve fonksiyonlarını değiştirmekte, bazılarının yok olmasına neden ...;

Çin ve Türk otoritelerinin işbirliği/katkıları ile sürdürülen Proje kapsamında “Çin’in Başarılarının Sırrı | Çin Türkiye İşbirliğinin Geleceği” Çalıştayı İstanbul’da yapıldı.;

1789 yılından bu yana kıta ile ilişkileri bulunan ABD’nin dış politikasında Afrika’nın hiçbir zaman bu politikaların merkezinde bulunmadığı ve uzun bir dönem Afrika ülkelerine üst düzey ziyaretlerin gerçekleştirilmediği görülürken, buna karşın 1840’lı yıllarda bağımsız Liberya’nın oluşumuna önemli k...;

Bu bağlamda tüm ekosistemi stratejik boyutu da kapsayan bir yaklaşımla seferber edip, bir araya getirecek olan Türkiye - Çin Stratejik Diyaloğu önemli bir işlev görecektir.;

1989 yılında Rusya’da faaliyete geçen şirketlerin tamamının hedefi şüphesiz ki, başarılı olmak ve kâr elde etmekti. Ancak diğerlerinden ayrılan bir kuruluş vardı ki, 13 yıl içerisinde gösterdiği gelişim hayranlık uyandıracak cinstendi. ;

Bu bağlamda sektör temsilcilerini stratejik boyutu da kapsayan bir yaklaşımla bir araya getirecek olan Türkiye - Birleşik Krallık Stratejik Diyaloğu önemli bir işlev görecektir.;

Amerika Birleşik Devletleri’nin küresel hamlelerinin şifrelerini çözebilmek için “ulusal güvenlik stratejilerine“ bakmak gereklidir. “Yeni bir yüzyılda ulusal güvenlik stratejisi“ isimli belgede ABD, dünyayı nasıl okuduğunu, kendisi için önceliği bulunan konuları, tehlike ve tehditlerin neler olduğu...;

“Geleceğin Akdeniz Ekonomisi ve Türkiye“ ana teması ile düzenlenecek olan 2. Uluslararası Akdeniz Kongresi, Bölge ülkeleri arasında iletişimin artırılmasına, bölgesel sorunların çözümü için öneriler geliştirilmesine katkı sağlamayı amaçlamaktadır.;

Çin’in Başarılarının Sırrı | Çin-Türkiye İşbirliğinin Geleceği

  • 12 Nis 2021 - 12 Nis 2021
  • Hilton İstanbul Bosphorus -
  • İstanbul - Türkiye

2. Uluslararası Akdeniz Kongresi

  • 28 Eyl 2022 - 30 Eyl 2022
  • CVK Park Bosphorus Oteli -
  • İstanbul - Türkiye

2. Uluslararası Karadeniz - Kafkas Kongresi

  • 28 Eyl 2022 - 30 Eyl 2022
  • CVK Park Bosphorus Oteli -
  • İstanbul - Türkiye

10. Balkan İletişim Ağı Konferansı

  • 28 Eyl 2022 - 30 Eyl 2022
  • CVK Park Bosphorus Oteli -
  • İstanbul - Türkiye

9. Uluslararası Balkan Forumu

  • 28 Eyl 2022 - 30 Eyl 2022
  • CVK Park Bosphorus Oteli -
  • İstanbul - Türkiye

İngiltere’nin II. Dünya Savaşı sonrasında Hint Altkıtası’ndan çekilmek zorunda kalması sonucunda, 1947 yılında, din temelli ayrışma zemininde kurulan Hindistan ve Pakistan, İngiltere’nin bu coğrafyadaki iki asırlık idaresinin bütün mirasını paylaştığı gibi bıraktığı sorunlu alanları da üstlenmek dur...

Gündem 2063, Afrika'yı geleceğin küresel güç merkezine dönüştürecek yol haritası ve eylem planıdır. Kıtanın elli yıllık süreci kapsayan hedeflerine ulaşma niyetinin somut göstergesidir.

Geçmişte büyük imparatorluklar kuran Çin ve Hindistan, 20. asırda boyunduruktan kurtularak bağımsızlıklarına kavuşmuş ve ulus inşa sorunlarını aştıkça geçmişteki altın çağ imgelerinin cazibesine kapılmıştır.

Türkiye ile Avrupa Birliği (AB) ilişkilerinin bugünü ve geleceğinin ele alındığı Avrupa Birliği Sempozyumu, Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi (TASAM) ile Türk Avrupa Bilimsel ve Eğitimsel Araştırmalar Vakfı (TAVAK) işbirliğinde 02 Şubat 2018’de İstanbul Taksim Hill Otel’de gerçekleştirildi.

1982 Anayasası'nın defalarca değişikliğe uğramasına rağmen iskeletinin değiştirilememesi nedeniyle Türkiye'nin yeni bir anayasaya gereksinimi olduğu konusunda kamuoyunda genel bir konsensüs bulunmaktadır.

Bu rapor, Türk savunma sanayiinin gelişme sürecinin sürdürülebilirliginin ve ihracat potansiyelinin arttırılmasında, şekillendirilecek geleceğe uygun; insan sermayesi, yapı, süreç ve stratejilerin tasarlanmasına ışık tutmak, bu kapsamda alınabilecek tedbirleri saptamak maksadıyla hazırlanmıştır.

Rusya'nın hem Avrasya bölgesine hâkim olmak hem de dünya politikalarında lider aktörlerden biri olmak amacıyla geliştirdiği Avrasyacılık tartışmaları, analitik olarak klasik ve modern olarak değerlendirilebilir.

Soğuk savaşın ardından, “yeni dünya düzeni“ olarak adlandırılan dönem, hegomonik bir güç olarak beliren ABD’nin “büyük vaadi“ ile başladı: “Demokrasiyi dünyada yaygınlaştırmak“. Bu “büyük“ vaad, yoksulluk, adaletsizlik ve şiddet dolu bir dünyayı kurmak biçiminde gerçekleşti ve iki “siyasi/askeri“ ar...